1ο ΓΕΝΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΚΩ "ΙΠΠΟΚΡΑΤΕΙΟ" : ΟΜΙΛΙΑ ΤΡΙΩΝ ΙΕΡΑΡΧΩΝ

Σεβασμιώτατε,

Σεβαστοί πατέρες,

Αγαπητοί δάσκαλοι και συμμαθητές μας!

Κυρίες και κύριοι!

Η σημερινή γιορτή είναι σημαντική, καθώς γιορτάζουμε όλοι και μαθητές και δάσκαλοι! Γιορτάζουμε Τρεις Αγίους Επισκόπους που έζησαν τον 4 ο αιώνα. Η εποχή αυτή σημαδεύτηκε από πολλά σημαντικά γεγονότα: την υπογραφή του διατάγματος της Ανεξιθρησκείας, τη μεταφορά της πρωτεύουσας της Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας στην Κωνσταντινούπολη, την εμφάνιση αιρέσεων που ταλαιπώρησαν την Εκκλησία, τις πρώτες Οικουμενικές Συνόδους που ορθοτόμησαν την πίστη και τη μεγάλη ανάπτυξη των θεολογικών γραμμάτων. Μέσα σε αυτόν τον δύσκολο και μεταβαλλόμενο κόσμο, οι τρεις Άγιοι Ιεράρχες έζησαν με θάρρος και πίστη αφήνοντας σε εμάς μια σπουδαία πνευματική κληρονομιά: την αγάπη τους για τη μόρφωση, την ταπείνωσή τους, την ασκητικότητά τους, την ακλόνητη πίστη τους στόν Θεό. Ο Mέγας Βασίλειος σπούδασε Ρητορική, Γραμματική, Αστρονομία, Φιλοσοφία, Ιατρική και Γεωμετρία. Ο Άγιος Γρηγόριος ο Θεολόγος σπούδασε ρητορική στις καλύτερες σχολές της εποχής του καταλήγοντας στην Αθήνα όπου ήταν συσπουδαστής με τον Μέγα Βασίλειο. Ο Άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος, σπούδασε Ρητορική, δίπλα στον ξακουστό Λιβάνιο, Φιλοσοφία και Θεολογία. Και τους τρεις όμως κέρδισε η μοναχική ζωή και η άσκηση. Ποτέ δεν αποστασιοποιήθηκαν από τον συνάνθρωπο αλλά αντίθετα αυτός ήταν το κέντρο αναφοράς τους. Το πρώτο τους βήμα ήταν να μοιράσουν πρώτοι τις περιουσίες που κληρονόμησαν. Μετά έγιναν πρωτοπόροι στο φιλανθρωπικό έργο: Ο Μέγας Βασίλειος ίδρυσε στην Καισάρεια τη Βασιλειάδα, ένα φιλανθρωπικό συγκρότημα που περιλάμβανε νοσοκομεία, ορφανοτροφείο, ξενώνες, γηροκομείο και είχε σκοπό τη δωρεάν περίθαλψη όσων είχαν ανάγκη. Στη Βασιλειάδα εργαζόταν και ο ίδιος προσφέροντας ό,τι μπορούσε με τις μικρές σωματικές του δυνάμεις. Όταν στην Καισάρεια έπεσε λιμός έπεισε τους πλούσιους να ανοίξουν τις αποθήκες τους. Ο δε Άγιος Ιωάννης Χρυσόστομος ίδρυσε στην Κωνσταντινούπολη συσσίτια όπου τρέφονταν χιλιάδες πτωχοί, έχτισε γηροκομεία, πτωχοκομεία, νοσοκομεία, ελευθέρωνε φυλακισμένους και αιχμαλώτους υποστήριζε σε δικαστήρια και στον ναό με τη ρητορική του δεινότητα τους φτωχούς και αδικημένους από τους γαιοκτήμονες, τους άρχοντες, ακόμα και τον ίδιο τον αυτοκράτορα. Αντίστοιχο ήταν το σπουδαίο κοινωνικό έργο και η μεγάλη προσφορά του Αγίου Γρηγορίου προς τους φτωχούς στην Κωνσταντινούπολη. Και οι τρεις υπερασπίστηκαν με θέρμη και τόλμη την ορθή πίστη απέναντι στους αιρετικούς και στους υποστηρικτές τους. Ο Άγιος Γρηγόριος διακρίθηκε ιδιαίτερα σε αυτόν τον τομέα : έγραψε πολλά και ιδιαίτερης λογοτεχνικής αξίας αντιαιρετικά κείμενα, ταλαιπωρήθηκε ιδιαίτερα από τους αρειανιστές οι οποίοι είχαν καταλάβει τους ναούς της Κωνσταντινούπολης και ασκούσαν βία στον ίδιο και στους άλλους χριστιανούς. Ήταν Πρόεδρος στη Δεύτερη Οικουμενική Σύνοδο, η οποία διατύπωσε την ορθή πίστη και συμπλήρωσε το Σύμβολο της Πίστεως. Ο φίλος του Μέγας Βασίλειος αποστόμωσε τον Μόδεστο και δεν υπέκυψε στις απειλές του να σταματήσει να διδάσκει την ορθή πίστη. Ταλαιπωρήθηκαν και οι τρεις τους. Ο Μέγας Βασίλειος πέθανε στα 49 χρόνια του από ασθένειες, ο Άγιος Γρηγόριος στα 60 του μετά από σκληρούς αγώνες εναντίον των αιρετικών αλλά και πολλές συκοφαντίες και ο Άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος στα 62 του καταδικασμένος σε εξορίες και εξαντλητική οδοιπορία. Μας εντυπωσιάζουν τα γραπτά τους που είναι πάντα επίκαιρα: Ο Μέγας Βασίλειος αντιμετωπίζει το θέμα της αδικίας εντελώς επαναστατικά: «Το ψωμί που αποθηκεύεις είναι του πεινασμένου, τα ρούχα που φυλάς στις αποθήκες σου είναι του γυμνού, τα παπούτσια… του ξυπόλυτου, τα χρήματα που θάβεις να μη στα κλέψουν είναι του φτωχού. Είναι τόσοι αυτοί που αδικείς όσοι αυτοί που θα μπορούσες να βοηθήσεις». Ο Άγιος Γρηγόριος ο Θεολόγος μας αιφνιδιάζει ευχάριστα όταν, μέσα σε μια ανδροκρατούμενη εποχή, λέει υποστηρίζοντας γυναίκα, «Είναι άνδρες αυτοί που φτιάχνουν τους νόμους και γι᾿ αυτό η νομοθεσία στρέφεται εναντίον των γυναικών». Ο δε Άγιος Ιωάννης με το χρυσό στόμα προηγείται τη εποχής του, ίσως ακόμα και της δικής μας, συμβουλεύοντας τον σύζυγο να λέει λόγια αγάπης στη γυναίκα του. Αυτός… ένας ασκητής… Λέει λοιπόν: «Ποτέ να μην της μιλάς με πεζό τρόπο, αλλά με φιλοφροσύνη, με τιμή, με αγάπη πολλή!». Με τα ελάχιστα που αναφέραμε για τους Τρεις Ιεράρχες συλλογιζόμαστε και νιώθουμε πόσο σημαντική ήταν και είναι η ζωή και το έργο τους. Αυτό που μένει είναι να ακολουθήσουμε τα βήματά τους! Να αγαπήσουμε και να αξιοποιήσουμε τη γνώση! Να γνωρίσουμε, να αγαπήσουμε και να αγωνιζόμαστε για την πίστη μας! Να αγαπήσουμε κάθε συνάνθρωπό μας ως εικόνα Θεού!

Χρόνια πολλά!

* Ομιλία που αναγνώστηκε την Παρασκευή 30 Ιανουαρίου 2026 κατά τη Θεία  Λειτουργία της γιορτής των Τριών Ιεραρχών στον Ιερό Μητροπολιτικό Ναό  Αγίου Νικολάου πόλεως Κω.
Την Ομιλία προετοίμασε και παρουσίασε ο μαθητής της Γ΄ τάξης του 1ου  ΓΕΛ Κω "ΙΠΠΟΚΡΑΤΕΙΟ" Μάξιμος Δημήτριος Κοσαρής με την υποστήριξη και  καθοδήγηση της θεολόγου του σχολείου Ελένης Ζαρίφη.

Σας ευχαριστούμε
Γεώργιος Φ. Χαρτοφίλης
Διευθυντής του 1ου ΓΕΛ Κω "ΙΠΠΟΚΡΑΤΕΙΟ"