Χωρίς (πολλά) λόγια

Εφημερίδα Σταθμός

Χωρίς (πολλά) λόγια

Αναδημοσιεύουμε άρθρο της Αθανασίας Ακρίβου (δημοσιεύθηκε στον Οικονομικό Ταχυδρόμο στις 7 Μαΐου 2026), χωρίς πολλά λόγια, διότι τα θεωρούμε περιττά. Η κα Ακρίβου, αρθρογράφος, περιγράφει μέσα σε λίγες αράδες μια όψη της ελληνικής πραγματικότητας δίχως «φτιασιδώματα» και «στρογγυλοποιήσεις».

Το άρθρο έχει ως ακολούθως

Ανάπτυξη για λίγους;

Τι κρύβεται πίσω από τη βιτρίνα των θετικών δεικτών

Η ελληνική οικονομία μοιάζει σήμερα να στέλνει δύο εντελώς διαφορετικά μηνύματα. Από τη μία, οι αριθμοί δείχνουν ανθεκτικότητα, σταθερότητα και ένα τραπεζικό σύστημα που αφήνει πίσω του την εποχή των «κόκκινων» δανείων. Από την άλλη όμως, πίσω από τη βιτρίνα των θετικών δεικτών, χιλιάδες μικρές επιχειρήσεις συνεχίζουν να κινούνται στο όριο της επιβίωσης.

Η τελευταία Έκθεση Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας της Τράπεζας της Ελλάδος αποτυπώνει με τον πιο καθαρό τρόπο αυτή τη νέα οικονομική ανισότητα. Συνολικά, τα μη εξυπηρετούμενα επιχειρηματικά δάνεια έχουν πέσει στο  χαμηλότερο επίπεδο των τελευταίων ετών. Πρόκειται αναμφίβολα για μια σημαντική πρόοδο, αν σκεφτεί κανείς πού βρισκόταν η χώρα την περίοδο της κρίσης.

Όμως η «καλή εικόνα» δεν αφορά όλους.

Οι μεγάλες επιχειρήσεις εμφανίζουν ποσοστό κόκκινων δανείων μόλις 0,9%, ουσιαστικά δηλαδή έχουν πλήρη πρόσβαση στη χρηματοδότηση και λειτουργούν σε ένα περιβάλλον σχετικής ασφάλειας. Αντίθετα, στις πολύ μικρές επιχειρήσεις το ποσοστό εκτοξεύεται στο 10%. Με απλά λόγια, ένα στα δέκα δάνεια δεν εξυπηρετείται. Και αυτό δεν είναι ένας απλός αριθμός. Είναι η εικόνα της μικρής αγοράς που πιέζεται από παντού όπως το  υψηλό ενεργειακό κόστος, οιβακριβές πρώτες ύλες,  η μειωμένη κατανάλωση, περιορισμένη πρόσβαση σε δανεισμό.

Δεν είναι τυχαίο ότι η εστίαση βρίσκεται στην κορυφή των προβλημάτων με ποσοστό κόκκινων δανείων 11,6%. Καφετέριες, μικρά εστιατόρια και οικογενειακές επιχειρήσεις προσπαθούν να επιβιώσουν σε μια αγορά όπου τα λειτουργικά κόστη αυξάνονται πιο γρήγορα από τα έσοδα. Αντίστοιχα, πιέσεις καταγράφονται στην αγροτική δραστηριότητα και στο εμπόριο, ενώ ακόμη και μέσα στη μεταποίηση υπάρχουν «θύλακες» υψηλού κινδύνου, όπως η κλωστοϋφαντουργία η οποία αργοπεθαίνει στη χώρα μας την τελευταία 15ετία

Την ίδια στιγμή, οι ισχυροί και εξωστρεφείς κλάδοι της οικονομίας συνεχίζουν να κινούνται σχεδόν ανεπηρέαστοι. Η ναυτιλία εμφανίζει κόκκινα δάνεια μόλις 0,2%, οι χρηματοπιστωτικές επιχειρήσεις 0,5%, ενώ και ο ενεργειακός τομέας διατηρεί πολύ χαμηλά ποσοστά. Οι μεγάλες επιχειρήσεις έχουν καλύτερη πρόσβαση σε κεφάλαια, μεγαλύτερα περιθώρια προσαρμογής και σαφώς μεγαλύτερη αντοχή στις κρίσεις. Εδώ βρίσκεται ίσως η μεγαλύτερη πρόκληση της επόμενης ημέρας. Η ανάπτυξη υπάρχει, αλλά δεν διαχέεται ισότιμα στην οικονομία.

Για χρόνια, η ελληνική οικονομία πλήρωσε ακριβά την υπερβολική εξάρτηση από τον δανεισμό. Σήμερα, κινδυνεύει να περάσει στο αντίθετο άκρο. Σε μια οικονομία δύο ταχυτήτων, όπου οι μεγάλοι θα γίνονται ισχυρότεροι και οι μικροί θα δυσκολεύονται όλο και περισσότερο να ακολουθήσουν.

Το ζητούμενο πλέον δεν είναι μόνο να μειώνονται τα «κόκκινα» δάνεια στους ισολογισμούς των τραπεζών. Είναι να μην «κοκκινίζει» η πραγματική οικονομία. Γιατί πίσω από κάθε μικρή επιχείρηση που δεν αντέχει, υπάρχει μια τοπική αγορά που αποδυναμώνεται, θέσεις εργασίας που χάνονται και μια ανάπτυξη που τελικά μένει χωρίς κοινωνικό αποτύπωμα